Renowacja skóry

Renowacja skóry samochodowej: to nie ta sama skóra co w kurtce

Tapicerka samochodowa wygląda jak skóra naturalna i nią jest, ale przeszła obróbkę, której nie stosuje się w galanterii. Musi wytrzymać temperatury od minus dwudziestu do plus siedemdziesięciu stopni, promieniowanie UV przez szyby, wilgoć, tłuszcze z rąk i tysiące cykli wsiadania. Dlatego skóra fotelowa ma warstwę wykończeniową - elastyczną powłokę barwiącą i chroniącą, nałożoną na wygarbowaną skórę.

To ma zasadnicze znaczenie dla renowacji: w większości aut nie odnawia się skóry, tylko tę powłokę. Sama skóra pod spodem bywa w doskonałym stanie jeszcze po piętnastu latach, podczas gdy jej wykończenie jest już starte do gołego materiału.

Rodzaje skór i co z nich wynika

Rodzaj	Charakterystyka	Odnawialność
Pigmentowana (kryta)	Najczęstsza w autach; gruba warstwa wykończeniowa, jednolity kolor	Bardzo dobra
Półanilinowa	Cieńsza powłoka, widoczny naturalny rysunek skóry	Dobra, wymaga staranności
Anilinowa	Bez powłoki kryjącej, bardzo miękka, spotykana w autach luksusowych	Trudna - każda ingerencja jest widoczna
Nubuk i alcantara	Powierzchnia zamszowa, bez powłoki	Inna technologia - czyszczenie i podniesienie włosa
Ekoskóra (skay, PU)	Tkanina powleczona poliuretanem	Ograniczona - materiał się rozwarstwia

Rozpoznanie rodzaju to pierwsza czynność przy oględzinach, bo od niego zależy cała reszta. Skóra pigmentowana wybacza wiele, anilinowa niemal nic.

Dlaczego zużywa się akurat w tych miejscach

Boczny wałek fotela kierowcy

Miejsce, które psuje się pierwsze w każdym aucie, niezależnie od marki. Powód jest mechaniczny: przy każdym wsiadaniu i wysiadaniu przesuwasz po nim całym ciężarem ciała, a materiał spodni - szczególnie jeansu z nitami - działa jak papier ścierny. Do tego dochodzą klucze i telefon w tylnej kieszeni.

Objawy pojawiają się w kolejności: najpierw wytarcie połysku, potem odbarwienie do koloru podkładu, potem przetarcie do gołej skóry, na końcu pęknięcie.

Kierownica

Tu wrogiem jest chemia. Pot zawiera sól i kwasy tłuszczowe, kremy do rąk zawierają silikony i alkohole, a wszystko to działa na powłokę przez lata, w miejscu stale ściskanym. Efektem jest wypolerowanie na gładko i zmiana koloru na ciemniejszy.

Siedzisko

Zagniecenia w miejscach, gdzie skóra nie jest podklejona do pianki, z czasem stają się trwałe. Przy skórach z cieńszą powłoką pojawiają się w nich mikropęknięcia - najpierw widoczne tylko pod światło, potem jako biała siatka.

Deska rozdzielcza i panele obite skórą

Tu głównym czynnikiem jest UV i temperatura. Skóra na desce w lecie osiąga siedemdziesiąt stopni, co przyspiesza utratę plastyfikatorów. Materiał kurczy się, twardnieje i pęka - najczęściej wzdłuż krawędzi i szwów.

Skąd biorą się pęknięcia

Skóra jest materiałem włóknistym, którego elastyczność zapewniają tłuszcze wprowadzone podczas garbowania. Z czasem uciekają one dwiema drogami: odparowują w wysokiej temperaturze oraz są wypłukiwane przez czyszczenie środkami alkalicznymi lub alkoholowymi.

Skóra pozbawiona tłuszczów staje się sztywna. Sztywny materiał przy zginaniu nie ugina się, tylko łamie - i tak powstaje pęknięcie. Charakterystyczne jest to, że pojawia się ono zawsze w miejscu największego zginania, czyli na krawędziach i przy szwach.

Praktyczny wniosek: nawilżanie skóry nie jest kosmetyką, tylko konserwacją konstrukcyjną. Skóra regularnie odżywiana nie pęka, bo zachowuje elastyczność.

Mity o pielęgnacji skóry

„Skórę trzeba karmić olejem"

Skóra pigmentowana ma powłokę wykończeniową, przez którą olej i tak nie przeniknie - zostanie na powierzchni jako tłusta warstwa zbierająca kurz. Odżywki mają sens przy skórach anilinowych i przy skórze, z której powłoka już zeszła.

„Wystarczy przetrzeć wilgotną ścierką"

Sama woda nie usuwa tłuszczów z rąk ani zabrudzeń wtartych w strukturę. Potrzebny jest środek o odczynie zbliżonym do obojętnego, nanoszony na szczotkę, a nie bezpośrednio na materiał.

„Im więcej połysku, tym lepiej"

Preparaty dające silny połysk zwykle zawierają silikony, które tworzą śliską warstwę. Fabryczne wykończenie skóry samochodowej jest matowe albo półmatowe - błyszcząca tapicerka to znak, że coś zostało na niej nałożone, nie że jest zadbana.

„Kolor da się przywrócić kremem koloryzującym"

Kremy z drogerii pokrywają miejsce barwnikiem, który schodzi przy pierwszym przetarciu. To maskowanie na kilka dni, nie renowacja.

Jak wygląda renowacja krok po kroku

1. Ocena i identyfikacja materiału. Rodzaj skóry, głębokość uszkodzeń, sprawdzenie, czy pod powłoką materiał jest zdrowy.
2. Czyszczenie głębokie. Usunięcie zabrudzeń, tłuszczów i pozostałości po wcześniejszych preparatach. Bez tego żaden nowy materiał nie zwiąże.
3. Odtłuszczenie i matowanie. Przygotowanie powierzchni pod nowe wykończenie.
4. Naprawa ubytków. Pęknięcia i przetarcia wypełnia się elastycznym wypełniaczem, warstwa po warstwie, z międzyoperacyjnym szlifowaniem.
5. Odtworzenie struktury. Skóra ma naturalny rysunek, a wypełnione miejsce jest gładkie. Strukturę odtwarza się matrycą albo techniką natryskową - to najtrudniejszy etap i on decyduje, czy naprawa będzie niewidoczna.
6. Barwienie. Kolor dobiera się mieszając barwniki do koloru istniejącego, a nie z katalogu - skóra w aucie zawsze jest już nieco wyblakła względem fabrycznej próbki.
7. Utrwalenie. Warstwa wykończeniowa o odpowiednim stopniu połysku, nadająca odporność na ścieranie.
8. Konserwacja. Preparat przywracający elastyczność.

Przy większych zakresach auto zostaje na dzień lub dwa - kolejne warstwy wymagają czasu na odparowanie.

Skóra perforowana - osobny przypadek

Fotele wentylowane i podgrzewane mają skórę z tysiącami otworów, przez które przepływa powietrze. Renowacja takiej powierzchni wymaga szczególnej uwagi: nadmiar barwnika albo wypełniacza zatyka perforację, a wtedy wentylacja fotela przestaje działać.

Prawidłowa technika polega na nakładaniu bardzo cienkich warstw i przedmuchiwaniu otworów między nimi. To wolniejsze, ale jedyne rozwiązanie, które nie psuje funkcji fotela.

Fotele podgrzewane i czujniki

W siedzisku fotela kierowcy i pasażera znajdują się elementy, o których warto pamiętać: mata grzewcza, czujnik obecności pasażera sterujący poduszką powietrzną, czasem czujniki wagi. Przy renowacji wymagającej zdjęcia poszycia trzeba je odłączyć i podłączyć prawidłowo - błąd objawia się kontrolką poduszki na desce.

To jeden z powodów, dla których część prac wykonujemy bez demontażu poszycia, na aucie. Rozbieranie fotela ma sens tylko wtedy, gdy zakres tego wymaga.

Ekoskóra - dlaczego jest trudniejsza

Materiały syntetyczne stosowane w tańszych wersjach wyposażenia to tkanina powleczona warstwą poliuretanu. Wyglądają jak skóra, ale zużywają się inaczej: nie ścierają się stopniowo, tylko w pewnym momencie rozwarstwiają - powłoka zaczyna odchodzić płatami od podkładu.

Renowacja jest wtedy możliwa tylko w ograniczonym zakresie, bo nowa warstwa trzyma się tak dobrze, jak podkład, do którego przylega. Jeśli rozwarstwienie postępuje, jedynym trwałym rozwiązaniem jest wymiana poszycia.

Rozpoznanie jest proste: skóra naturalna ma nieregularny rysunek i pory, ekoskóra ma wzór powtarzalny co kilka centymetrów.

Jak dbać o skórę po renowacji

• Czyść regularnie, nie okazjonalnie. Raz na kwartał środkiem do skóry, na miękką szczotkę, ruchami okrężnymi.
• Odżywiaj dwa razy w roku - wiosną przed sezonem słonecznym i jesienią.
• Unikaj alkoholu i chusteczek uniwersalnych - rozpuszczają warstwę wykończeniową.
• Zasłona przeciwsłoneczna na szybę, gdy auto stoi w słońcu - najprostsza rzecz, która realnie wydłuża życie deski i foteli.
• Uważaj na jeansy z ciemnym barwnikiem - przy jasnej skórze barwnik migruje w materiał i staje się trwały. Im szybciej się go zmyje, tym lepiej.
• Wysiadaj przez obrót nóg, a nie zsuwając się po boczku - to nie żart, tylko główna przyczyna zużycia wałka.

Kierownica - najtrudniejszy element wnętrza

Renowacja kierownicy zasługuje na osobne omówienie, bo warunki pracy są tam skrajne, a oczekiwania klienta najwyższe - to jedyny element wnętrza, którego dotyka się przez cały czas jazdy.

Problemy są trzy. Po pierwsze, materiał jest ściskany i skręcany, więc powłoka musi zachować elastyczność - sztywne wykończenie pęknie w kilka tygodni. Po drugie, kontakt z dłońmi oznacza ciągłe działanie potu, kremów i środków dezynfekujących. Po trzecie, powierzchnia jest wypolerowana na gładko, co utrudnia przyczepność nowej warstwy.

Dochodzi kwestia bezpieczeństwa: w kierownicy jest poduszka powietrzna, a w wielu autach także czujniki dotyku obsługujące asystenta pasa ruchu i przyciski multifunkcyjne. Przy pracach wymagających demontażu obowiązuje procedura z odłączeniem zasilania i odczekaniem, aż układ się rozładuje.

Efekt dobrze wykonanej renowacji kierownicy jest jednak jednym z najbardziej odczuwalnych - bo różnicę czuje się dłońmi przy każdym uruchomieniu auta.

Ile trwa renowacja i jak przygotować auto

Czas zależy od zakresu. Sam boczny wałek fotela kierowcy to kilka godzin. Komplet foteli przednich - dzień. Pełne wnętrze z kierownicą, panelami drzwi i konsolą - zwykle dwa dni, bo kolejne warstwy muszą odparować.

Przed wizytą warto:

• Opróżnić auto z rzeczy osobistych, szczególnie z kieszeni foteli i schowków w drzwiach.
• Nie nakładać żadnych preparatów pielęgnacyjnych przez kilka dni przed wizytą - i tak trzeba je zmyć, a to wydłuża pracę.
• Powiedzieć o wcześniejszych naprawach - jeśli ktoś już próbował coś nakładać, wpływa to na przygotowanie powierzchni.
• Zaplanować, żeby auto mogło postać - świeże warstwy nie lubią, gdy ktoś od razu na nich siada.

Renowacja a wartość auta

Wnętrze jest tym elementem, który kupujący ocenia najdłużej - bo w nim siedzi podczas jazdy próbnej. Przetarty do gołej skóry wałek fotela kierowcy jest przy tym sygnałem czytelnym niezależnie od stanu licznika: mówi o realnym przebiegu i o tym, jak auto było używane.

Z naszej praktyki renowacja foteli i kierownicy przed sprzedażą należy do zabiegów o najlepszym stosunku kosztu do efektu, obok usunięcia wgnieceń i regeneracji reflektorów. Powód jest prosty: auto z zadbanym wnętrzem czyta się jako serwisowane, a to buduje zaufanie do całej reszty.

Czego renowacja nie zrobi

• Nie skróci rozciągniętej skóry. Wybrzuszenia i luźne fałdy wynikają z rozciągnięcia materiału albo zapadniętej pianki pod spodem - to zadanie dla tapicera.
• Nie naprawi rozprutego szwu. Szew trzeba przeszyć.
• Nie odbuduje przetartej na wylot skóry. Przy dziurze konieczne jest wstawienie łaty albo wymiana panelu.
• Nie usunie zapachu. Papierosy i wilgoć to osobna usługa - ozonowanie i suchą mgłą.

Kiedy renowacja się opłaca

Porównanie jest zwykle jednoznaczne. Wymiana poszycia jednego fotela oznacza koszt materiału, robociznę tapicerską i - przy autach starszych - problem z dopasowaniem koloru do reszty wnętrza, bo nowa skóra będzie miała inny odcień niż ta wyblakła obok.

Renowacja kosztuje ułamek tej kwoty i daje efekt spójny z resztą wnętrza, bo kolor mieszamy pod istniejący stan. Ma też przewagę praktyczną: zachowujemy fabryczne poszycie, co przy autach kolekcjonerskich ma znaczenie dla wartości.

Wymiana wygrywa tylko wtedy, gdy materiał jest zniszczony strukturalnie - przetarty na wylot, rozwarstwiony na dużej powierzchni albo popękany na całej płaszczyźnie.

Alcantara i zamsz - zupełnie inna technologia

Alcantara to materiał syntetyczny o strukturze mikrowłóknistej, przypominający zamsz. Stosuje się go na fotelach sportowych, kierownicach, podsufitkach i wstawkach w drzwiach. Wygląda i zachowuje się inaczej niż skóra, więc i pielęgnacja jest inna.

Problem alcantary nie polega na ścieraniu powłoki - powłoki tam nie ma. Materiał niszczy się przez sklejanie włókien: tłuszcze z rąk, kremy i pot powodują, że mikrowłókna zlepiają się w twarde, błyszczące placki. Powierzchnia traci charakterystyczną miękkość i zaczyna wyglądać jak wypolerowana.

Renowacja polega tu na rozpuszczeniu zabrudzeń, wypłukaniu ich z głębi materiału i mechanicznym podniesieniu włosa. Wykonana w porę przywraca fakturę niemal całkowicie. Przy materiale, który zdążył się przetrzeć na wylot, jedynym rozwiązaniem jest wstawka albo wymiana panelu.

Czego nie robić z alcantarą: nie nasączać jej preparatami do skóry (zaklejają włókna), nie szorować szczotką z twardym włosiem, nie suszyć nagrzewnicą.

Podsufitka - element, o którym się zapomina

Podsufitka to tkanina naklejona na piankę, a ta na sztywny panel. Z czasem klej traci właściwości i materiał zaczyna odchodzić - najpierw przy krawędziach i wokół uchwytów, potem opada na środku.

To uszkodzenie, którego nie da się naprawić punktowo: klej trzyma na całej powierzchni albo nie trzyma nigdzie. Trwałym rozwiązaniem jest zdjęcie panelu, usunięcie starej pianki i naklejenie nowego materiału.

Do tego dochodzą plamy - najczęściej po dymie papierosowym, który osadza się na podsufitce jako pierwszej powierzchni, oraz zacieki od nieszczelnego szyberdachu. Te ostatnie sygnalizują problem, którego czyszczenie nie rozwiąże: zapchane odpływy szyberdachu wymagają przetkania, inaczej woda wróci.

Najczęstsze pytania

Czy renowację widać?

Przy prawidłowo odtworzonej strukturze i dobrze dobranym kolorze - nie. Najtrudniejszym miejscem jest granica między obszarem naprawionym a nietkniętym, dlatego zwykle pracujemy na całym panelu, a nie na plamie.

Ile trzyma się efekt?

Nowa powłoka ma odporność zbliżoną do fabrycznej, więc pytanie sprowadza się do tego, jak auto będzie używane. Przy tych samych nawykach zużyje się w podobnym tempie co pierwotna - czyli po latach, nie miesiącach.

Czy można zmienić kolor tapicerki?

Technicznie tak - zmiana koloru skóry jest możliwa. Warto jednak pamiętać, że przy sprzedaży auta niefabryczny kolor wnętrza bywa odbierany jako minus, a powrót do oryginału oznacza kolejny zabieg.

Czy naprawiacie dziury po papierosach w tapicerce?

Tak, to osobna usługa - przypalenia wymagają odtworzenia materiału w miejscu ubytku, inną techniką niż renowacja powierzchni.

Umów oględziny

Stan tapicerki oceniamy bezpłatnie. Najszybciej jest przysłać zdjęcia: bocznego wałka fotela kierowcy, kierownicy i wszystkich miejsc, które budzą twoje zastrzeżenia - najlepiej przy świetle dziennym, bez lampy błyskowej, która spłaszcza fakturę.

Powiemy wprost, co da się odnowić, a gdzie materiał jest już za bardzo zniszczony. Telefon: +48 532 848 682, Warszawa, ulica Chełmżyńska 10F.